การที่ Apple ตัดสินใจเปลี่ยนจาก Bash มาเป็น Zsh (Z shell) เป็นค่าเริ่มต้น (default shell) ตั้งแต่ macOS Catalina (2019) มีเหตุผลหลักที่สำคัญในด้านข้อกฎหมายและประสิทธิภาพการทำงาน ดังนี้

1. ปัญหาเรื่องลิขสิทธิ์ (Licensing)

นี่คือเหตุผลที่สำคัญที่สุด Bash เวอร์ชันล่าสุดที่ Apple ใช้คือเวอร์ชัน 3.2 ซึ่งเก่ามาก (เปิดตัวตั้งแต่ปี 2007)

• Bash เวอร์ชันใหม่ ใช้สัญญาอนุญาตแบบ GPLv3 (GNU General Public License v3) ซึ่งมีข้อกำหนดที่เข้มงวดและไม่สอดคล้องกับนโยบายของ Apple ในเรื่องการควบคุมซอฟต์แวร์และการปกป้องทรัพย์สินทางปัญญา

• Zsh ใช้สัญญาอนุญาตแบบ MIT-style ซึ่งมีความยืดหยุ่นและอนุญาตให้ Apple ปรับแต่งหรือนำไปใช้งานในระบบได้ง่ายกว่าโดยไม่มีภาระทางกฎหมายที่ซับซ้อน

2. ความสามารถที่เหนือกว่า (Features & Customization)

Zsh ถูกออกแบบมาให้เป็น "Shell ที่ทรงพลัง" และมีฟีเจอร์ที่ผู้ใช้สมัยใหม่ต้องการโดยไม่ต้องติดตั้งโปรแกรมเสริมเพิ่ม:

• การเติมคำอัตโนมัติที่ฉลาดกว่า (Superior Auto-completion): Zsh สามารถเดาคำสั่ง พาธ (path) หรือออปชันต่างๆ ได้แม่นยำและรวดเร็วมาก

• การแก้ไขคำสั่งผิด (Spelling Correction): หากคุณพิมพ์คำสั่งผิด Zsh สามารถเสนอคำสั่งที่ถูกต้องให้ หรือแก้ไขให้โดยอัตโนมัติ

• การรองรับธีมและปลั๊กอิน: Zsh รองรับการปรับแต่งที่หลากหลายมาก (เช่น การใช้ Oh My Zsh หรือ Powerlevel10k) ซึ่งช่วยให้ผู้ใช้สามารถปรับแต่งหน้าจอ Terminal ให้สวยงามและแสดงข้อมูลที่เป็นประโยชน์ เช่น สถานะของ Git ได้อย่างง่ายดาย

• การขยายความสามารถ (Globbing): มีฟีเจอร์การค้นหาไฟล์และการจัดการไฟล์ที่ทรงพลังกว่า Bash แบบเดิมมาก

3. ประสบการณ์ผู้ใช้ (User Experience)

Apple ต้องการให้ macOS เป็นระบบปฏิบัติการที่เอื้อต่อทั้งผู้ใช้ทั่วไปและนักพัฒนา (Developer-friendly):

• Zsh ช่วยให้งานด้าน Command Line มีประสิทธิภาพมากขึ้น

• เนื่องจาก Zsh มีความเข้ากันได้ดีกับ Bash (Bourne-compatible) ผู้ที่ย้ายมาจาก Bash จึงไม่ต้องเรียนรู้ใหม่ทั้งหมด สามารถใช้คำสั่งพื้นฐานเดิมได้เกือบทั้งหมดครับ

โดยสรุปคือ Apple เปลี่ยนเพราะต้องการหลีกเลี่ยงข้อจำกัดของ GPLv3 ใน Bash รุ่นใหม่ และต้องการให้ผู้ใช้ macOS ได้สัมผัสกับ Terminal ที่มีฟีเจอร์ครบครัน ทรงพลัง และปรับแต่งได้ตามความต้องการโดยไม่ต้องลงมือติดตั้งเอง